ద్వాపరయుగంలో అవతరించిన శ్రీకృష్ణుడే కలియుగంలో శ్రీవేంకటేశ్వరుడిగా విరాజిల్లుతున్నాడని పురాణాలు విశదీకరిస్తున్నాయి. అందుకే తిరుమల శ్రీవారి ఆలయంలో ప్రతి ఉదయం సుప్రభాత సమయంలో ఉత్తిష్ఠోత్తిష్ఠ గోవింద అంటూ మేల్కొలుపు గీతాలు ఆలపించబడతాయి. ద్వాపరయుగపు అలవాటును స్మరించుకుంటూ శ్రీనివాసుడు వెన్నను ఆరగించి ఆవుపాలను స్వీకరిస్తాడని ఆగమప్రకారం భావించబడుతుంది. సుప్రభాతసేవలో పాల్గొనే భక్తులకు ఈ వెన్నను ప్రసాదంగా అందించడం ఆనవాయితీ.
ఆనందనిలయంలో సుమారు రెండు అడుగుల ఎత్తులో రుక్మిణీ శ్రీకృష్ణుల వెండి విగ్రహమూర్తులు ప్రతిష్ఠించబడ్డాయి. కుడిచేతిలో వెన్నముద్దను ధరించి, ఒక కాలిపై ఒయ్యారంగా నిలబడి నృత్యభంగిమలో ఉన్న బాలకృష్ణుని రూపం భక్తులను ఆకర్షిస్తుంది. ఈ మూర్తులకు ప్రతిరోజు ప్రత్యేక పూజలు లేకపోయినప్పటికీ, ఆనందనిలయంలోని ఇతర విగ్రహమూర్తులతోపాటు నిత్యనైవేద్యాలు సమర్పించబడుతాయి. కొన్ని విశేష పర్వదినాలలో మాత్రం రుక్మిణీ శ్రీకృష్ణులకు ప్రత్యేక ఆరాధనలు నిర్వహించబడుతూ, ఊరేగింపులు జరుగుతాయి.
ప్రతి నెల శ్రీకృష్ణుని జన్మనక్షత్రమైన రోహిణినాడు సుప్రభాతసేవ అనంతరం ఈ మూర్తులకు ఏకాంతాభిషేకం నిర్వహిస్తారు. ఆ సాయంత్రం సహస్రదీపాల మధ్య ఊయలసేవ జరుగుతుంది. అనంతరం తిరుమల పురవీధుల్లో ఊరేగింపుగా తీసుకువెళ్లి తిరిగి ఆలయంలో ప్రవేశపెడతారు.
ప్రతి సంవత్సరం చైత్రమాస పౌర్ణమినాడు వసంతమండపంలో శ్రీదేవి భూదేవి సమేత శ్రీమలయప్పస్వామితో పాటు శ్రీ సీతా రామలక్ష్మణులు మరియు రుక్మిణీ కృష్ణులకు వార్షిక వసంతోత్సవం నిర్వహించబడుతుంది. శ్రావణమాసంలో కృష్ణాష్టమి రాత్రి ప్రత్యేక తోమాలసేవ జరుగుతుంది. అనంతరం శ్రీదేవి భూదేవి సమేత ఉగ్రశ్రీనివాసమూర్తిని స్నానపీఠంపై వేంచేసి, పక్కనే శ్రీకృష్ణస్వామిని తూర్పుముఖంగా వేంచేసి అర్చకులు, ఆచార్యపురుషులు మాత్రమే సమక్షంలో ఏకాంతాభిషేకం నిర్వహిస్తారు.
పూర్వకాలంలో ద్వాదశాక్షరమంత్రాన్ని పన్నెండు మార్లు సంపుటీకరిస్తూ అభిషేకాలు నిర్వహించేవారని వర్ణనలు సూచిస్తున్నాయి. అందువల్ల ఈ ఆరాధనను ద్వాదశ తిరువారాధన అని పిలిచేవారు. నేడు ఒకసారి మాత్రమే అభిషేకం జరిగినప్పటికీ అదే పేరుతో ఆచారం కొనసాగుతోంది.
అభిషేకానంతరం ఉగ్రశ్రీనివాసమూర్తి ఆనందనిలయంలోకి తిరిగి ప్రవేశిస్తారు. బంగారువాకిలి మండపంలో శ్రీకృష్ణుని శయనభంగిమలో అలంకరించి, జియ్యంగారులు దివ్యప్రబంధ పారాయణం చేస్తారు. అనంతరం నివేదనలు సమర్పించి, అక్షతారోపణం నిర్వహిస్తారు. ఈ సందర్భంలో శ్రీమద్భాగవతంలోని కృష్ణావతార ఘట్టాన్ని పురాణపండితులు పారాయణం చేస్తారు.
తదుపరి తెల్లవారుజామున శ్రీకృష్ణస్వామికి నువ్వుల నూనెతో తైలకాపు సమర్పిస్తారు. ఈ సందర్భంగా మహాప్రదక్షిణ మార్గంలో ఊరేగింపుచేసి మిగిలిన తైలాన్ని భక్తులకు పంచుతారు. భక్తులు దానిని శిరస్సుకు అంటించుకుని అభ్యంగన స్నానం చేస్తారు.
మధ్యాహ్నం అర్చన అనంతరం శ్రీమలయప్పస్వామి ఒక పల్లకిలో, శ్రీకృష్ణస్వామి మరొక పల్లకిలో సర్వాభరణాలతో అలంకరించి యామునోత్తరైమిరాశి పూలమండపంలో ఆస్థానం నిర్వహిస్తారు. అనంతరం ఉట్లఉత్సవాల్లో పాల్గొంటారు.
కనుమరోజున పారువేట ఉత్సవంలో శ్రీవేంకటేశ్వరస్వామితో పాటు శ్రీకృష్ణుడు కూడా పాల్గొంటాడు. గొల్లల విడిదిలో ప్రత్యేక పూజలు స్వీకరించి వెన్న, పాలు, పండ్లు ఆరగిస్తాడు. ఈ గొల్లవారే సన్నిధిగొల్లలుగా శ్రీవారి సేవలో భాగమవుతారు.
బ్రహ్మోత్సవాలలో ఐదవరోజు ఉదయం మలయప్పస్వామి మోహినీ అవతారంలో ఊరేగుతారు. అదే సమయంలో మరో పల్లకిపై శ్రీకృష్ణుడు మోహనరూపంలో దర్శనమిస్తాడు. ఈ రెండు రూపాలు పరమాత్ముడి వైభవాన్ని ప్రతిఫలింపజేస్తాయి.
ధనుర్మాసంలో నెలరోజులపాటు ఆనందనిలయంలో జరిగే ఏకాంతసేవలో భోగశ్రీనివాసమూర్తికి బదులుగా వెన్నముద్ద కృష్ణుడే శయనభాగ్యం పొందుతాడు. ఈ కాలంలో సుప్రభాతపఠనం ఉండదు. గోదాదేవి రచించిన తిరుప్పావై పాశురాలతో చిన్నికృష్ణుడిని మేల్కొల్పుతారు. అనంతరం గోరువెచ్చని నీటితో స్నానం చేయించి పాలు, వెన్న, పొంగళ్లు నివేదిస్తారు.
ఏడుకొండలవాడైన వేంకటరమణుడి కృప మనందరిపై ఎల్లప్పుడూ మెండుగా ఉండాలని మనసారా ప్రార్థిద్దాం. గోవింద నామస్మరణతో జీవితం ధన్యమవుతుంది.
How did this article make you feel? ఈ కథనం మీకు ఎలా అనిపించింది?
