సరస్వతి అంత్య పుష్కరాలు ప్రారంభం
కాళేశ్వరం త్రివేణి సంగమంలో జ్ఞాననది దివ్య మహోత్సవం – పౌరాణిక విశిష్టత, ఆధ్యాత్మిక మహిమ
నిర్వాణ టైమ్స్ ప్రత్యేక ప్రతినిధి, కాళేశ్వరం:
భారతీయ సనాతన ధర్మ సంప్రదాయంలో నదులు కేవలం జలప్రవాహాలు మాత్రమే కావు. అవి దైవచైతన్యానికి ప్రతిరూపాలు. గంగా పవిత్రతకు, యమునా భక్తికి ప్రతీకలైతే, సరస్వతి నది జ్ఞానం, వాక్పటిమ, ఆధ్యాత్మిక ప్రకాశానికి సంకేతంగా భావించబడింది. ఈ నేపథ్యంలో తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని పవిత్ర క్షేత్రమైన కాళేశ్వరం త్రివేణి సంగమంలో సరస్వతి అంత్య పుష్కరాలు గురువారం వైభవంగా ప్రారంభమయ్యాయి. మే 21 నుండి జూన్ 1 వరకు 12 రోజుల పాటు ఈ మహోత్సవాలు ఘనంగా కొనసాగనున్నాయి.
గురుగ్రహం మిథున రాశిలో ప్రవేశించిన సందర్భంగా ఈ అంత్య పుష్కరాలకు విశేష ప్రాధాన్యత ఏర్పడింది. దేశం నలుమూలల నుంచి వేలాదిగా భక్తులు కాళేశ్వరానికి తరలివస్తున్నారు. త్రివేణి సంగమంలో పవిత్ర స్నానాలు ఆచరించి, పితృతర్పణాలు నిర్వహిస్తూ ఆధ్యాత్మిక ఆనందాన్ని అనుభవిస్తున్నారు.
పురాణాల ప్రకారం “పుష్కరుడు” అనే దివ్యశక్తి బ్రహ్మదేవుని వరప్రసాదంతో గురుగ్రహ సంచారానికి అనుసంధానమై ప్రతి రాశికి సంబంధించిన నదిలో ప్రవేశిస్తాడని విశ్వాసం. ఆ సమయంలో ఆ నది జలాలు దివ్యశక్తిని సంతరించుకుంటాయని, ఆ జలాల్లో స్నానం చేస్తే అనేక జన్మల పాపాలు నశిస్తాయని శాస్త్రాలు వివరిస్తున్నాయి. పుష్కరాల ప్రారంభ 12 రోజులను “ఆది పుష్కరాలు”, చివరి 12 రోజులను “అంత్య పుష్కరాలు”గా పిలుస్తారు. ముఖ్యంగా అంత్య పుష్కరాలలో దైవ అనుగ్రహం మరింత గాఢంగా ఉంటుందని భక్తుల నమ్మకం.
సరస్వతి నది ప్రత్యేకత ఇతర నదుల కంటే భిన్నమైనది. వేదాలలో సరస్వతిని “నదీనాం మాతా”గా, అంటే నదుల తల్లిగా వర్ణించారు. ఆమెను కేవలం ఒక నదిగా కాకుండా జ్ఞానదేవతగా ఆరాధించారు. పురాణ కథనాల ప్రకారం సరస్వతి దేవి తన జ్ఞానశక్తిని భూమిపై ప్రవహింపజేసి మానవాళికి విద్యా ప్రకాశాన్ని అందించిందని చెబుతారు. కాలక్రమేణా ఆమె అంతర్వాహినిగా మారిందనే విశ్వాసం కారణంగా సరస్వతిని “అంతర్వాహిని సరస్వతి” అని పిలుస్తారు.
తెలంగాణలోని కాళేశ్వరం క్షేత్రానికి ఈ సందర్భంలో మరింత ఆధ్యాత్మిక ప్రాధాన్యత ఏర్పడింది. ఇక్కడ గోదావరి, ప్రాణహిత, అంతర్వాహిని సరస్వతి నదులు సంగమిస్తాయని విశ్వాసం ఉంది. అందుకే దీనిని దక్షిణ భారతదేశ త్రివేణి సంగమంగా భావిస్తారు. ఉత్తర భారతదేశంలోని ప్రయాగరాజ్కు ఉన్న ప్రాముఖ్యతే కాళేశ్వరానికి కూడా ఉందని పండితులు పేర్కొంటున్నారు.
ఈ పవిత్ర సంగమంలో స్నానం చేయడం ద్వారా మనస్సు, వాక్కు, బుద్ధి శుద్ధి చెందుతాయని ఆధ్యాత్మిక గ్రంథాలు వివరిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా విద్యార్థులు, రచయితలు, కళాకారులు, ఉపాధ్యాయులు ఈ పుష్కర కాలంలో సరస్వతి ఆరాధనకు ప్రాధాన్యత ఇస్తున్నారు. సరస్వతి స్తోత్రాలు, హయగ్రీవ ఉపాసన, వేదపఠనం, జపాలు చేయడం ద్వారా జ్ఞానవృద్ధి కలుగుతుందని భక్తులు విశ్వసిస్తున్నారు.
అంత్య పుష్కరాలలో పితృకర్మలకు కూడా ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. త్రివేణి సంగమంలో పితృతర్పణాలు చేస్తే పితృదేవతలు సంతృప్తి చెంది వారి ఆశీస్సులు లభిస్తాయని పురాణాలు పేర్కొంటున్నాయి. కుటుంబ శాంతి, పితృదోష నివారణ, సంతానాభివృద్ధి, విద్యాభివృద్ధి కోసం భక్తులు ఈ పుణ్యకాలాన్ని అత్యంత విశ్వాసంతో ఆచరిస్తున్నారు.
పుష్కరాల సందర్భంగా కాళేశ్వరం క్షేత్రంలో ప్రతిరోజూ వివిధ హోమాలు, వేదపారాయణాలు, మహాపూజలు నిర్వహించనున్నారు. గురువారం మహాగణపతి హోమంతో కార్యక్రమాలు ప్రారంభమయ్యాయి. అనంతరం సుబ్రహ్మణ్య షాడాక్షరీ హోమం, హయగ్రీవ హోమం, నవగ్రహ హోమం, మహామృత్యుంజయ హోమం, దుర్గాసూక్త హోమం, మహాసుదర్శన హోమం, దక్షిణామూర్తి హోమం, స్వయంవర పార్వతి హోమం, ధన్వంతరి హోమం, మహారుద్ర హోమం నిర్వహించనున్నారు. జూన్ 1న లఘు చండీ మహా పూర్ణాహుతితో పుష్కరాలు ముగియనున్నాయి.
ఆధ్యాత్మికవేత్తల అభిప్రాయం ప్రకారం సరస్వతి అంత్య పుష్కరాలు మనిషికి ఒక గొప్ప సందేశాన్ని అందిస్తున్నాయి. నిజమైన జ్ఞానం అనేది కేవలం పుస్తకాలలో కాదు; అది మనస్సు పవిత్రతలో, ఆత్మశాంతిలో, దైవస్మరణలో ఉందని ఈ పుష్కరాలు గుర్తుచేస్తున్నాయి. పవిత్ర జలాలలో స్నానం శరీరాన్ని శుద్ధి చేస్తే, దైవచింతన మనసును మరియు ఆత్మను పవిత్రం చేస్తుందని భక్తులు భావిస్తున్నారు.
ఈ నేపథ్యంలో కాళేశ్వరం ప్రస్తుతం భక్తిజన సందోహంతో కళకళలాడుతోంది. సరస్వతి కటాక్షం కోసం వేలాది మంది భక్తులు త్రివేణి సంగమంలో పుణ్యస్నానాలు ఆచరిస్తూ ఆధ్యాత్మిక అనుభూతిని పొందుతున్నారు.
🌸
“యా కుందేందు తుషారహారధవలా
యా శుభ్రవస్త్రావృతా ।
యా వీణావరదండమండితకరా
యా శ్వేతపద్మాసనా ॥”
🌸
How did this article make you feel? ఈ కథనం మీకు ఎలా అనిపించింది?
